Sayfadaki görseller
PDF
ePub

» idem est ac quaerere: an pec-
» cans in materia, quam et Consti-
» tutio Apostolicae Sedis et Conci-
» lium. Tridentinum attingunt, in
» duplicem excommunicationem in-
» cidat; alteram Rom. Pontifici spe-
» cialiter reservatam vi supradictae
» Constitutionis; alteram simpliciter
» reservatam vi Concilii Tridentini?
» Et proinde, an usurpatores bono-
» rum ecclesiasticorum duplici in-
» nodentur excommunicatione? »

Eadem porro Sacra Congregatio respondit.

« Ad 1. Negative. Videlicet usur>> patores bonorum ecclesiasticorum

» innodari sola excommunicatione » Romano Pontifici specialiter re» servata » (1).

Hinc quantum ad usurpantes attinet excommunicatio Tridentina vim suam amisit, cum conversa fuerit in latam in Cap. XI Pianae Constitutionis.

Attamen quantum ad extensionem vocis putamus, eam eamdem vim habere, ac in Cap. XI Constitutionis Apostolicae Sedis, quo affirmavimus Comment. Tom. 1. pag. 364 de unis usurpationibus quae auctoritative fiunt sermonem esse (2). .

(1) Decretum habetur Vol. IX Act. S. Sedis pag. 114.

(2) Porro ita scripsimus. Differunt sequestrum et usurpatio, quod haec fiat auctoritative, scilicet a potestatibus superioribus. Et: Qua de causa usurpa. torum nomine venire non possunt privatae personae, quae bonum aliquod Ecclesiae sive fructum usurpent, cum in iis usurpatio stricto sensu, prout hic accipienda est, vix aut ne vix quidem concipi possit, cum legibus latis obstringantur, et potius ut fures et latrones sint 'habendae, quorum actio sub excommunicatione non cadit, quam usurpatores proprie dicti. Idque auctoritate cl. Roncaglia confirmavimus.

Clarissimus F. Piat Commentarius in Const. Apostolicae Sedis pag, 86, scribit ; nostrae interpretationi adversari communiorem Doctorum sententiam, verba legis esse generalia, eiusdem finem esse intactum servare Ecclesiae patrimonium, ei insuper adversari S. Congr. Concilii decretum diei 23 Maii 1874.

Hisce tamen a sententia nostra recedere non putamus. Et nil immoramur circa Doctorum pluralitatem , quorum auctoritas rationi subesse debet. Attamen non omnes qui ab praestantissimo auctore allegantar sententiae favent. Alterius ex. gr. De Censuris Tom. 1. disput, XVII pag. 720 nostrae potius sententiae favere vi detur. Scribit enim « Dicimus in hanc excommunicationem incidere omnes illos, qui iu5 risdictionem, aut fructus ad ecclesiasticas personas spectantes ratione suarum » ecclesiarum et beneficiorum occupant, praesumentes hoc posse, et eis licere ra» tione auctoritatis et potestatis quam habent, sive sit laica, sive ecclesiastica.... » Lata est haec excommunicatio non simpliciter contra fures et raptores, sed contra , Dominos et Superiores qui beneficiorum ecclesiasticorum fructus usurpant. n

Equidem non negamus Alterium subderes: « Verum cum non coarctetur ad di. » ctos Superiores et dominos , complectitur omnes aniversaliter, qui ea ratione » occupant bona Ecclesiae, ac si ad illos pertinerent , et non rapiunt tamquam » aliena bona. Tunc enim quis usurpare dicitur proventus quando potestate domi» nandi, et quasi iure proprio utens illos praeoccupat. , Iuxta Alterium igitur lex haec lata principaliter fuit contra eos qui usurpant

Quod demonstramus 1'. ex relato municationem Cap. XI Constit. Apo. Supremae Inquisitionis decreto. Si stolicae Sedis Romano Pontifici speenim usurpantes, de quibus in Tri- ciali modo reservatam, cum hoc in dentino 'Capite, incurrunt excom- capite sermo sit de usurpationibus

bona Ecclesiae confisi auctoritate qua potiebantur; principaliter ergo asurpatio haec ex auctoritate iuxta Alterium procedit; aliamque privatam inducit eo quod lege non coarctetur ad Dominos et Superiores. Quaecumque vero ratio fuerit praestantissimo Vaticanae Basilicae Canonico etiam ad privatas usurpationes legem extendere, quae aetate eius facilius contingere poterant ob adhuc invalescentem pheudalismam, non est negandum, aevo nostro difficillimum esse, ne dicamus prorsus impossibile ut contingant. At Pius Papa IX legem tulit praesertim pro hac aetate qua non privatae personae usurpant vel usurparant, sed sapremi imperantes civiles; et cum leges fiant de iis quae frequenter accidunt, non est putandus Pius Papa IX ad privatas usurpationes legem extendere voluisse, ad facta scilicet quae nunc nec contingant, nec contingere possunt.

Huic vero accensendi alii sant qui diserte sententiam nostram defendant, at ipsi adversarii fatentur. .

Non inficiamur autem verba legis generalia esse ; at neque inficiandum est, eiusmodi generalia verba restringi ad vocem usurpantes ; hi autem plano et obvio sensu illi sunt et esse debent qui usurpare possunt et impune , cum incongruum nobis videatur legislatores legem tulisse pto iis qui vel usurpare non possunt, vel si usurpent, lata lege ad restitutionem et ad poenam cogantur. Addimus, nostra aetate eiusmodi privatam usurpationem impossibilem esse et Pium Papam IX, ati diximus, legem renovasse ob usurpationes iurium et bonorum ecclesiasticorum ab habentibus potestatem politicam patratas . Ergo et tempus, et circumstantiae et Legislatoris intentio atque finis verbum usurpantes ad habentes potestatem limitant, et non ad privatas personas quae usurpare vere et proprie non possunt.

Id vero melius patere arbitramur ex ipsa usurpationis definitione, quae est illa actio, qua quis rem alienam, quasi iure proprio, seu tamquam sibi debitam oindicat et adscribit. Ergo non est furtum, aut rapina. In usurpatione quapropter id quod primo et necessario requiritur est illa mentis credulitas ant cogitatio qua usurpans putat rem illam esse suam vel eam sibi adscribere posse eo quod in eam ius habeat; si enim ex definitione vel indole usurpationis demamus eiusmodi conceptus, iam usurpatio convertitur in furtum aut rapinam, in quibus credulitas eius. modi locum habere non potest. Atque hinc intelligimus quare Cardinalis Petra Comment. ad Const. 1. Leonis IX, Sect. I. n. 11 de usurpatione dicat : qui actus est, si quis bona Ecclesiae sibi appropriet, auctoritate quadam speciali ias sibi dicens, scilicet usurpatorem patare rem quam invadit sibi competere, ideoque, nullo servato iuris ordine, eam sibi sumere.

Hisce positis: cum bona quaelibet divisa sint atque singula pertineant ad individua, societates, familias, communitates, privatae personae nequeunt eam sibi in animo credulitatem inducere quod bona ex. gr. Titii, ant Ecclesiae, aut beneficii huius vel illius ad se pertineant, aut saltem in ea tale ius habeant ut illa sibi impune adscribere possint; sciunt enim non esse sua ; oportet ergo ad talem sumendam credulitatem, ut aliquod ius, vel titulum particularem habere se putent quo credant bona illa esse sua. Atqui in tali casu deest usurpationis conceptas, com adsit titu. lus particularis quo quis credit rem esse suam. Si vero sine ullo titulo bona, vel

tantum auctoritativis, non intelligitur quomodo sub eodem capite et poena etiam actiones quae usurpationes privatae ab aliquibus vocan

tur comprehendi possint; idque ex natura legis odiosae, quae ad alios casus extendenda non est, neque ad alias personas.

fructus sibi usarparet privata persona, iam non esset uşarpatio, sed furtum, vel rapina ; qui enim sine ullo titulo bona aliena sibi sumit fur est et latro. In personis privatis igitur åsurpatio proprie dicta non concipitur et non supponitur.

At in supremis imperantibus titulus iste particularis, quo patant Ecclesiasticas iurisdictiones, bona, redditus ad se pertinere, non requiritur, cum omnia sibi licita et debita putent ratione potestatis. In supremis imperantibus igitur usurpatio proprie dicta et supponitur et existit, habita etiam ratione quod latis a se legibus sint superiores, neque iis teneantur obstricti. Hoc autem ex plurimis factis constare nemo ignorat, cam et antiquitus, et nunc, et in futurum Reges Ecclesiae iara et bona usurpaverint , usurpent et usurpatari erunt, ea unica ratione ducti quod supremae potestati omnia licent, praesertim si expediant.

At si consideremus usurpationis obiecta melius rem dignoscemus, Excommunicantur porro usurpantes iurisdictionem, bona , redditus ad personas ecclesiasticas ratione suarum Ecclesiarum aut beneficiorum pertinentes.

Atqui nemo negaverit, asurpationem iurisdictionis ab eo tantum fieri posse qui potestatem habet: quomodo enim privatus quilibet, nunc temporis praesertim, usurpare posset auctoritatem ex. gr. pheudalem, aut spiritualem (quod postremum in sensu adversariorum dicimus) alicuius Episcopi ? Aut parochum accepta iurisdictione privare sibique arrogare sine gubernii venia et auctoritate, vel sine eius consensu ? Quandoquidem abi leges vigent, quibus quis iura sua defendere et tueri possft, hoc est impossibile sine gubernii venia, vel auctoritate, vel consensu. Iurisdictionem ecclesiasticam igitur sive temporalem sive spiritualem privatae personae nostra aetate sibi usurpare non possunt.

Sed ob easdem rationes, ergo neque redditus quorum iurisdictio et bona sunt fons et urigo. Ex quo sequitur , si quando legum latores leges de usurpationibus privatorum tulerunt, non proprio sensu illas sumpsisse , sed latiore significatione. Haec vero generice dicta sint. Nam in casu nostro res evidentior fit ratione temporis, circumstantiarum, et finis a legislatore intenti.

Ex quibas, ni tamen fallimar, natare deprehendimas rationem alteram ex eo petitam quod legis finis sit intactum servare Ecclesiae patrimonium. Etenim haec ratio et nimis probat, et falso supposito laborat. Hoc quidem, quia nisi auctoritatem politicam habentes, seu saeculares principes, Ecclesiastica bona asarpent, patrimonium ecclesiasticum numquam imminuetur; privatae personae enim si usurpare tentarent; in ordinem illico redigerentur : imminutio quapropter patrimonii ecclesiastici ab privatorum usurpationibus metuenda non esset. Nimis vero probat; nonne enim fures et latrones , praesertim si pretiosa mobilia raperent, non solventes Ecclesiae decimas , aut locationes domorum praediorumque patrimonium Ecclesiae imminuunt ? attamen hi cum usurpantes non censeantur, Piani capitis ex commanicationem non incurrunt. .

Saperest ut tertium expendamus argumentum petitum ex Decreto lato a S. Congregatione Concilii die 23 Maii 1874. Illud porro latum fuit ad compescendam quorumdam Parochorum audaciam qui ad munus Parochi vel Vicarii Paroecialis in

2°. Quod autem in cit. Const. Apostolicae Capite XI, Pius Papa IX loquatur de unis usurpationibus auctoritativis, praeter argumenta quae

adduximus in eo capite expendendo, demonstratur etiam ex allegalo Supremae Inquisitionis decreto, quo quaesitum fuit : « 2o. An

Helvetia et Longobardia .electi; aadebant munia ecclesiastici ministerii obire, et in possessionem iurium et reddituum sese immittere. Contra eiusmodi facinus tuba pontificia insonuit Pius Papa IX literis encyclicis datis die 21 Novembris 1873 (Acta S. Sedis. Tom. VII. pag. 465.) in quibus haec dolet et decernit. « Nimirum idem » gubernium (Gebennense) sibi ius arrogavit refingendi in eo pago constitutionem » Ecclesiae catholicae, eamque exigendi ad democraticam formam, subiiciens Epi» scopum cum quoad exercitium propriae iurisdictionis et administrationis, tam » quoad potestatis suae delegationem auctoritati civili , vetans ne in pago illo » domicilium haberet; definiens Paroeciarum numerum et limites, proponens formam » et conditiones electionis Parochorum et Vicariorum, casusque et modum revoca* tionis eorum aut suspensionis ab officio, tribnens laicis hominibus ias illas no» minandi, laicis item credens temporalem cultus administrationem, eosque, inspey ctorum instar , rei ecclesiasticae generatim praeficiens. Cautcm praeterea his » legibus, ut sine gubernii venia , et hac quidem revocabili, parochi et Vicarii y functiones nullas exercerent, nullas dignitates acciperent illis ampliores quam » per populi electionem essent adepti ; iidemque a potestate civili ad iusiurandum

adigerentur in ea verba quibus veri nominis apostasia continetur. Nemo non » videt huiusmodi leges non solum irritas et nullias roboris esse ex omnimodo » potestatis defectu in legislatoribus laicis et ut plurimum haeterodoxis, sed etiam » in iis quae praecipiunt sic adversari catholicae fidei dogmatibus et ecclesiasticae » disciplinae, per oecumenicam Synodum Tridentinam et Pontificias Constitutiones sancitae, ut eas omnino a nobis improbari damnarique oporteat.

» Nos itaque ex officii nostri debito, auctoritate nostra Apostolica, eas solem

niter reprobamus et condamnemus ; declarantes simul, illicitum esse ac plane » sacrilegum iuramentum ab ipsis indictum ; eosque propterea omnes, qui in Gey bennensi tractu ant alibi iuxta earumdem legum decreta aut non absimili modo, » suffragante populo et confirmante civili potestate electi, audeant obire munia » ecclesiastici ministerii, ipso facto incurrere in excommunicationem maiorem pe» culiariter reservatam huic Sanctae Sedi, aliasque poenas canonicas : adeoque eos

omnes fugiendos esse a fidelibus , inxta divinum monitum, tamquam alienos et » fures qui non veniunt nisi ut furentur, mactent et perdant.

Hisce Rom. Pontificis Epistolis subsecutum est Decretum ab S. C. Concilii latum die 23 Maii 1874, quo inter alia haec habentur: « Quin imo scelus huiusmodi eam , praeterea redolet nequissimam iurisdictionis, bonorum, ac iurium Ecclesiae usurpa~ tionem quam Concilium Tridentinum anathemati tamdiu subiecit, quamdiu usurpa

tio cessaret, ac Constitutio Apostolicae Sedis IV Idus Octobris 1869 obnoxiam dex.claravit excommunicationi late sententiae speciali modo Rom. Pontifici reservatae. » Cum tamen tot saluberrimae SS. Canonum sanctiones haud fregerint audaciam ac » nequitiam novatorum, ne in superioribus Italiae regionibus illud ipsum patrare» tur nefas, quod in proxima Helvetia nuper fuerat Apostolica auctoritate disie. n ctum, SSmus D. N. Pius Papa IX, prae maxima qua flagrat erga omnes oves » sollicitudine et charitate , mandavit huic S. Congregationi Concilii eidem malo

:

» qui emunt bona ecclesiastica ab Tridentinam' incurrunt excommu» usurpatoribus usurpata incidant nicationem, sed illius capitis. Ergo » in excommunicationem Romano et Tridentini capitis usurpationes » Pontifici specialiter reservatam ? » auctoritativae, non privatae, intel

Cui responsum fuit: « Minime liguntur. . . » dubitandum, quin ementes ' bona . 3°. Pro eiusmodi insuper quae» ecclesiastica ab usurpatoribus in- stione omnia illa argumenta faciunt, » cidant in excommunicationem Ro- quae in superiori nota attulimus; >> mano Pontifici reservatam. » cum usurpationes privatae proprie

Atqui usurpatores de quibus et dictae vel impossibiles sint, vel fe-. dubium proponebatur, et responsio re, et certe admodum difficiles et data fuit non sunt alii quam ipsi potius furta sint et latrocinia, quam principes Supremi, seu ipsa guber- usurpationes in sensu vero et pronia; ab his enim bona ecclesiastica prio; leges autem conduntur de iis usurpata sunt et usurpantur, atque quae frequenter accidunt. ab his privatae personae,illa et eme Ex verbis autem Tridentini Carunt et emunt. Non debet igitur pitis non percipimus , in eo sercaput illud ad privatas usurpatio- monem esse de privatis usurpationes extendi. Sed qui usurpant non nibus, cum de talibus agatur factis

in eadem occurrendum esse medela : ideoque iussit Ecclesiasticis Provinciis Venetae » ac Mediolanensi, singulisque Dioecesibus patriarchali ac metropolitanae iurisdi. » ctioni subiectis applicari atque inculcari, prout praesenti decreto reapse appli» cantur atque inculcantur, ea omnia, quae pro Helvetica foederatione, quoad popu» larem parochorum electionem sapientissime constitnta sunt in nuperrimis litteris » Encyclicis diei 21 Novembris 1873 ; adeo ut quicumque in praememoratis Dioe» cesibus, suffragante populo, ad Parochi sive Vicarii officium electi audeant sive » Ecclesiae, sive iurium ac bonorum praetensam possessionem arripere, atque obire

munia ecclesiastici ministerii, ipso facto incurrant in excommunicationem maio» rem peculiariter reservatam S. Sedi, aliasque poenas canonicas etc. » Acta S. Se» dis Tom. VIII pag. 702.

Ex eiusmodi porro decreto ita concludit doctissimus Piat. Comment. pag. 87. » Iam autem neque Parochi , neque Vicarii publica potiuntur. potestate , qualem » requirunt prioris sententiae patroni.

Verum, privata ne potestate eiusmodi Parochi atque Vicarii sese intromittebant in Paroecias ? Et nonne potias auctoritate illa qua eos communierat Gebennense gubernium ? nonne vi lataram legum quas Pius IX solemnissime repudiat atque condemnat ? Deretam igitur S. Congregationis Concilii nostrae sententiae, non adversae favere dignoscitar. Equidem intrusi illi erant privatae personae. At potuissent nisi auctoritate publica muniti fuissent , atque vi legam , parochos legitimos expellere, eorumque iura sibi usorpare ? Profecto non potuissent. Usurpatio igitur iurisdictionis , bonorum et redditanm Ecclesiae sine publiea auctoritate, nostro saltem aevo, non intelligitur. Nihil autem refert quod qui iurisdictionem usurpatam exercent sint privatae personae ; id enim in eiusmodi facinoribus semper eye

« ÖncekiDevam »